Category Archive: Պատմվածք

Մայ 05 2016

Կոլյա Տեր Հովհաննիսյան | ԷՋԵՐ ՍԵՐԺԱՆՏԻ ՕՐԱԳՐԻՑ

Կոլյա Տեր Հովհաննիսյան

Զինվորական ջիփը դուրս գալով խճուղուց, ոստոստելով ու ցնցվելով մտավ դեպի գյուղերը տանող խորդուբորդ ճամփան:

Ձմեռը կիսվել էր: Սերժանտը հմայված դիտում էր մեծ գետից բաժանվող վտակներով ոռոգված հարուստ բնության ձմեռային հրաշագեղ տեսարանները: Աջ ու ձախ գետնատարած խաղողի այգիներ էին, թութունի ու ցորենի կիսաձյունածածկ արտեր՝ իրարից բաժանված տերևազուրկ բարդիների ու ուռիների խիտ շարքերով:

Իր բախտը չբերեց. չորս ամիս զորանոցում նախապատրաստական կուրսեր անցնելուց հետո պիտի մեկնեին տվյալ տարածաշրջանի գյուղերը՝ գրագետ դարձնելու գյուղացիների զավակներին ու կրթվել ցանկացող գյուղացիներին: Գյուղերն ընտրեցին վիճակահանությամբ: Իր հինգ հայ ընկերներին բաժին ընկան հայաբնակ գյուղերը: Առանց ուսուցչի հայաբնակ գյուղ չմնաց: Շտաբը որոշեց, որ ինքը կբնակվի հայերի մոտ ու կդասավանդի մոտակա թրքաբնակ՝ ավելի բազմամարդ գյուղում:

-Դու այստեղ ես աշխատելու,- ասաց սպան, երբ հասան թրքաբնակ գյուղը:

Գյուղը մաքուր տեսք չուներ, սերժանտի նոր փայլեցրած սապոգները մինչև ճտքերը ցեխոտվեցին: Այստեղ ու այնտեղ թրիք ու աղբի մնացորդներ էին: Ստվերոտ պատերի տակ երևում էին գորշագույն ձյունի պատառիկներ: Երկու գայլաշուն գռմռալով խեթում էին օտարականներին:

Կարդալ

Ապր 25 2016

Նաիրա Սիմոնյան | ԵՎ ՊԱՅԹՈՒՄ ԵՆ ՀՈՂԻ ԿՐԾՔԻՆ

Դու փորձության այս բաժակը քո շուրթերից հեռու պահիր.

Ի՛նձ տուր, երկի՛ր, դու հայր մնա քո բարձունքում,

Հազար զրկանք ու արնածոր վերքերն ամեն մարմնիս հեղիր,

Դու հայր մնա գենիս համառ ճիգ ու խորքում:

Եվ քայլ առ քայլ ինձ մոտեցրու քո անաղարտ մաքրությանը:

Կարդալ

Մար 29 2016

Դինո Բուցատի | ՃԱԳԱՐՆԵՐ ԼՈՒՍՆԻ ՏԱԿ

Դինո Բուցատի

Պարտեզում լուսինն է և խոտի ու բույսերի հոտը, որն հիշեցնում է որոշ անցած-գնացած առավոտներ (երբևէ եղե՞լ են դրանք), երբ լուսադեմին, երկարաճիտ կոշիկներով ու հրացանով, դուրս էինք գալիս որսի: Բայց հիմա խաղաղավետ լուսին է, հանգած պատուհաններ, շատրվանն այլև չի ցայտում. լռություն: Մարգագետնին չորս-հինգ, փոքրիկ սև կետեր են: Ամեն անգամ շարժվում են` զվարճալի, արագ ցատկերով, առանց փոքր իսկ աղմուկի: Ծաղկանոցների ստվերում` ասես սպասում են: Ճագարներ են: Պարտեզը, խոտը, այդ անուշ բուրմունքը, անդորրագին լուսինը, գիշերն ` այնքան անսահման ու հեշտագին, որ ներսումդ ցավ ես զգում անհասկանալի պատճառներով, այս ամբողջ հիասքանչ գիշերը իրենցն է: Երջանի՞կ են:

Կարդալ

Մար 29 2016

Նազիկ Հակոբյան | ԱՐԴԱՐ ԿՇԵՌՔ

Նազիկ Հակոբյան

Բարև, շաբաթ: Նոր շաբաթը սկսվում է երկուշաբթիից, իսկ այս անգամ ամսի մեկն է, գարնանային ամսի մեկը:

Գիշերը ցուրտ էր. Մարոյի մոտ հարբուխ է սկսվում: Հիմա արևի տակ կանգնել, տաքացնում է չոր ճյուղեր հիշեցնող ոտքերը: Հին հողաթափերի մեջ մատները շարժում, ծիծաղում է: Եղբոր երեխան երեկ հենց այսպես էր ծիծաղում: Հենց մի քիչ էլ մեծանա, մյուսների նման իրեն չի սիրի: Մարդն իմաստուն է դառնում, երբ տարբերում է տգեղը:

Հողի վրա մի բուռ ձյուն կա դեռ: Ծնկները ծալեց, բարուրի նման գրկեց մատներով, պոկեց հողից: Տակից կանաչ ծիլերը տնկվեցին: Հրաշք էր, գորովանքից շունչը կտրվեց, հետո նայեց ափերի մեջ ճռճռացող ցեխախառն ձյան կտորին: «Հալվես, մոռացվես, ո՞վ կհիշի էլ՝ եղել ես, տաքացրել հողի ծոցը»:

Հիվանդ է երևի, երեկվանից լացը խեղդում է: Վերև նայեց: Ամպերը սև փնջերով թրթռում էին կապույտ մակերեսի վրա: Իր գլխին ավելի մութ, ավելի ծանր գորշություն է հավաքվում:

Կարդալ

Մար 24 2016

Գուրգեն Միքայելյան | ԵՎ ԺՈՂՈՎՈՒՐԴԸ ԿԾԱՓԱՀԱՐԻ

ՁԻ-ՈՒ ՍԱՀՄԱՆՈՒՄԸ

Անտառում որոշվեց հաշվառում անցկացնել: Բոլոր կենդանիներից պահանջվեց ներկայանալ: Հերթը հասավ ձիուն:

-Իհի՜… Իհի՜:- Առույգ վրնջաց ձին, հրապարակում մի քանի պտույտ գործեց ու մոտեցավ հանձնաժողովին: Անմիջապես զգացվեց, որ դա հանձնաժողովի անդամների` ավանակի, այծի ու աղվեսի դուրը չեկավ:

-Դու ո…ո՜վ ե…եե՜ս:- Մկկալով հարցրեց այծը: Ձին զարմացավ.

-Մի՞թե չի երևում… Ես ձի եմ… Նժույգ:- Եվ նորից խրխնջաց` իհի՜… իհի՜:

-Ձի՞ ես:- Նախանձով խոսեց ավանակը:

-Ի՜նչ տարօրինակ հարց:- Կրկին զարմացավ ձին:- Այո՛, ձի եմ:- Եվ կրկին խրխնջաց ու, ծառս լինելով, մի քանի պտույտ վազեց:

– Մենք պիտի դա ստուգենք, պարոն ձի:- Գործի մեջ մտավ աղվեսը:

Կարդալ

Մար 22 2016

Սլավիկ Ալավերդյան | ԾՈՒԽ

Թե երբ առաջին անգամ ծխախոտը մուտք գործեց գյուղ, ոչ մեկ կոնկրետ չգիտի. ոմանք կարծում են, որ այն իրենց հետ բերել են Մեծ Հայրենականի մասնակիցները՝ իրենց ազատագրած եվրոպաներից, մյուսներն ասում են, որ արդեն ծխելով էին գնում կռիվ:

Այժմ գյուղում բոլորը գիտեն այս երևույթի մասին: Թեև դարասկզբին Ազգային ժողովը որոշում ընդունեց այս չարիքի գովազդը հեռուստատեսությամբ արգելելու մասին, բայց ամեն մեծ ու փոքր խանութում մեծ ցուցանակներ կան, որոնք հաճախ գանձարանի մոտ են:

Բոլորի համար վաղուց սովորական է դարձել, երբ տղաները ծխում են: Օրենքով ծխախոտի վաճառքը թույլատրվում է 18 տարեկանից, բայց շատերը 8 տարեկանից են ծխում:

Ծխախոտի հետ կապված անսովոր երևույթը Կառան էր:

Կարդալ

Մար 11 2016

Կոլյա Տեր Հովհաննիսյան | ՈԳԻՆ

-Գործ չունես, վեր ընկի տեղդ,- սաստեց մայրը:

Տղան չպատասխանեց, բայց հազիվ էր զսպում իրեն: Այնտեղ ընկերները ծեծում ու ծեծ-վում էին:

-Ամոթ ա, այ մեր, ախր մարդիկ ի՞նչ կասեն, դու անհոգ կաց, ինձ բան չի պատահի:

-Խնդրում եմ, տղա՛ս, հերդ չկա, իմ հույսը դու ես,- թախանձագին մրմնջաց մայրը և գոգ-նոցի փեշով աչքերը սրբելով՝ անհանգիստ նստեց թախտի ծայրին, ուր միշտ բազմում էր հայրը՝ գործից հոգնած տուն վերադառնալուց և թեթև ընթրելուց հետո: Խոնջացած թիկն էր տալիս գորգապատ բարձին ու ծխում իր ձեռքով պատրաստած հերթական գլանակը:

Կարդալ

Փետ 21 2016

Կոլյա Տեր Հովհաննիսյան | ԱՆԿՅՈՒՆԱԴԱՐՁ

Զգում էր, որ անսովոր է Դանիելի վերաբերմունքը: Բարդ վիրահատության ընթացքում, նա մի քանի անգամ հայացքով շաղափեց իր աչքերի խորքը. մի երևույթ, որ հազվադեպ էր պատահում: Անժելային թվաց, թե նա ժպտում է բժշկական դիմակի տակից: Հիմա, վաստակած մարդու քաղցր հոգնությամբ, վիրահատական կանաչ կոստյումներով, սովորականի պես նստել էին բժիշկների սենյակում, թերմոսից սուրճ էին խմում ու գոհունակությամբ խոսում վիրահատության հաջող ելքի մասին, թեև Դանիելի տեղի-անտեղի ժպիտներով ու երկդիմի ակնարկներով համեմված խոսակցությունը զարմացնում էր Անժելային:

-Ի՞նչ ես մտադիր անել,- առանց նախաբանի հանկարծ հարցրեց Դանիելը:

Կարդալ

Փետ 20 2016

Սեվ Մանգուշյան | Արյան բծեր վերնաշապիկիս կամ ինձ նայիր զայրացած

Սեվ Մանգուշյան

Միայնակ կանգնած էի տան երկրորդ հարկի պատշգամբում: Արագ արագ էի շնչում, ներսում կատարվածից հետո փորձում էի հնարավորինս շատ օդ կլանել: Շամպայմանով լի բաժակը դեռ ձեռքումս էր, կում արեցի, դեմքիս վրայից հետ տարա թաց մազերս, նորից խորը շունչ քաշեցի ու թեթև ժպտացի: Մտածում էի ինչպես դուրս գամ այս մարդկանց միջից ու անհետանամ: Հանկարծ զգացի ինչ որ մեկի շունչը հետևումս կանգնած, պտտվեցի ու չհասցրեցի տեսնել նրան: Նա ինձ հրեց ու ես մտածելու անգամ մի վայրկյան չունեի: Միանգամից ցած ընկա գետնին: Ընկա ինչպես ոչ ոք, ինչպես ոչինչ ու ոչ մի բան: Սարսափելի նվաստացուցիչ էր: Արյունը դանդաղ գլխիցս հոսեց դեպի սպիտակ վերնաշապիկս: Սպիտակը կամաց կամաց անհետանում էր: Բավական չէր ինձ այս ամենը և դեռ պետք է տանջվեմ մի քանի օր էլ հիվանդանոցում պառկած: Ու մինչ ինձ կտանեին հիվանդանոց, հիմա բոլորը կխոսեն, թե ինքնասպանության փորձ է…

Կարդալ

Հուն 14 2016

Լիլիթ Հակոբյան |ԵՐԲ ԵՍ ՄԵՌԱ

Երբ ես մեռա, մարդիկ եկան ասելու, որ ինձ շատ են սիրել ու ափսոսում են վաղաժամ մահվանս համար: Պարզվեց, որ կարգին տիպ եմ եղել կենդանությանս օրոք, բայց դա ինձնից գաղտնի էին պահում: Իմ մասին նոր բաներ իմացա. օրինակ, մեկը, ում ոչ մի կերպ չմտաբերեցի, վստահ էր, որ ես շատ ավանդապահ ու պարկեշտ մեկն եմ եղել, մյուսն ազատամտությունս էր գովում, մեկն ասում էր համարձակ էի, մյուսը, թե՝ համեստ էր: Մի պահ խճճվեցի: Մեռած էի, բայց հուզիչ էր, երբեք ինձ այսքան կարևոր չէի զգացել: Մտածեցի. «Մարդ վերցնի, նորից ծնվի»:

Մեր մեջ ասած՝ ճոխ թաղումներն ու հարսանիքները երբեք էլ սրտովս չեն եղել:

Կարդալ

Հաջորդ էջ >>

<< Նախորդ էջ